Ông Đào Văn Chủy ở thôn Tung Blai, xã Ia Dreng, H. Chư Pưh, tỉnh Gia Lai vốn chỉ canh tác cà-phê, hồ tiêu. Thế nhưng, bằng xen canh cây ăn quả, ông đã “ăn đúp” trên chính phần đất canh tác cũ, mỗi năm kiếm được thêm hàng trăm triệu đồng. Đây cũng là mô hình canh tác rất đáng được học hỏi.
Nông nghiệp hữu cơ, hay còn gọi canh tác hữu cơ, là hệ thống nông nghiệp luân canh có nguồn gốc từ khi con người mới biết canh tác nông nghiệp. Dạng canh tác này chủ yếu dựa vào phân bón có nguồn gốc hữu cơ như phân từ gia súc, gia cầm, phân xanh, phân trộn, bột xương… giúp tăng độ phì nhiêu cho đất bằng nhóm cây trồng có tác dụng cải tạo đất.
Không thể phủ nhận những tiến bộ vượt bậc trong một phần tư thế kỷ qua của nông nghiệp Việt Nam, song có một thực tế cần được “nhìn thẳng”: Nông nghiệp Việt Nam hiện đang vất vả xoay trở trong một tam giác cạnh tranh về tài nguyên đất, tài nguyên nước và về nhân công. Bài viết này chỉ bàn về tài nguyên đất.
Thành công của nhiều doanh nghiệp với mô hình ứng dụng công nghệ cao kết hợp cơ chế hợp tác công-tư cho thấy, đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp vẫn là “mảnh đất vàng”.
Tiết kiệm nước là một trong những mục tiêu hàng đầu của các gói kỹ thuật canh tác lúa hiện nay như Hệ thống canh tác lúa cải tiến (SRI), “3 giảm 3 tăng”, “1 phải 5 giảm” nhưng đây cũng là nhiệm vụ vô cùng khó khăn do nhiều nguyên nhân, cả khách quan và chủ quan. Đây chính là lý do để Viện Môi trường nông nghiệp bắt tay vào thực hiện dự án phát thải thấp CH4 trong canh tác lúa nước thông qua việc áp dụng kỹ thuật tưới khô ẩm xen kẽ (AWD).
Trên thế giới có trên 20 loài lúa thuộc giống Oryza nhưng chỉ có O. sativa và O. glaberrima con người được thuần hóa và canh tác. Trong khi O. glaberrima canh tác rất giới hạn ở một số nước châu Phi, còn O. sativa được canh tác phần còn lại trên thế giới kể cả châu Phi. Hiện có trên 100.000 giống lúa thuộc O. sativa được ghi nhận. Trong loài O. sativa lại được phân ra 2 loài phụ là indica các giống lúa hạt dài và japonica các giống lúa hạt tròn có đặc trưng hình thái và chất lượng gạo khác nhau.
Thổ nhưỡng là môn khoa học về đất cực kỳ quan trọng phục vụ canh tác nông nghiệp. Tuy nhiên, việc lập bản đồ đất và những công trình tầm vóc về nghiên cứu thổ nhưỡng thường đã có thâm niên 15 - 25 năm. Thời gian gần đây, ngành nông nghiệp ít có những công trình nghiên cứu chuyên sâu về khoa học đất, trong khi cực kỳ quan tâm đến nghiên cứu phát triển các loại giống (cây trồng, thủy sản, vật nuôi...).