Xung quanh vấn đề phát triển thị trường của ngành nông nghiệp, ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn - Viện trưởng Viện Chính sách và Chiến lược Phát triển Nông nghiệp Nông thôn, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông nghiệp Nông thôn đã có cuộc trao đổi với báo chí.
Phóng viên (PV): Ông có đánh giá như thế nào về tình hình thị trường của ngành nông nghiệp trong những tháng đầu năm 2017?
Ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn: Năm nay những khó khăn vẫn tiếp tục về mặt cung như thiên tai, dịch bệnh, thời tiết bất thường. Tuy vậy, với sự chỉ đạo quyết liệt của ngành nông nghiệp, chúng ta đã dần dần chuyển đổi được cấu trúc của sản xuất và thích nghi với những bất thường về thiên tai. Qua đó làm sao tăng trưởng phần cung của sản xuất và khớp với nhu cầu của thị trường trong nước và quốc tế.
Trong thời gian tới, theo dự báo của các chuyên gia, các nước đều quan tâm vào xu hướng phát triển nông nghiệp, đặc biệt là các nước đang phát triển. Xu hướng giá không tăng mạnh mà duy trì ở mức ổn định hoặc suy giảm nhẹ, đặc biệt đối với các mặt hàng truyền thống. Ví dụ như sản phẩm lương thực, sản phẩm thô và ngay cả sản phẩm có giá trị cao như chăn nuôi và thủy sản thì tăng trưởng về nhu cầu cũng giảm dần và chậm lại. Điều này cần được lưu ý trong câu chuyện phát triển thị trường, hoạch định về cơ cấu sản xuất.
PV: Về phía Viện có dự báo gì về diễn biến của các ngành hàng nông nghiệp trong những tháng cuối năm 2017?
Ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn: Với sự vào cuộc của các cấp, đặc biệt là sự tham gia của các doanh nghiệp thời gian qua, ngành nông nghiệp Việt Nam ngày càng phát triển theo hướng bài bản hơn từ câu chuyện sản xuất, đảm bảo chất lượng đến kết nối thị trường. Một số ngành hàng trong năm nay dự báo có xu hướng tăng trưởng tốt hơn và nổi lên như ngành trái cây, thủy sản. Đây là những ngành hàng còn nhiều tiềm năng, dư địa và có nhiều thị trường để có thể tiêu thụ lượng cung chúng ta đưa ra.
PV: Vì sao ngành nông nghiệp lựa chọn lúa gạo, trái cây và thủy sản là những ngành hàng chủ lực trong năm nay, thưa ông?
Ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn: Năm nay, chúng tôi chủ trương chọn một ngành có vai trò quan trọng của Việt Nam là ngành gạo vì liên quan đến phần lớn những người nông dân. Thứ hai, ngành gạo vẫn còn tỷ trọng rất lớn trong tổng giá trị sản xuất của ngành nông lâm ngư nghiệp nói chung. Và ngành gạo hiện nay đang ở trong bước chuyển mình rất mạnh, chúng tôi rất muốn cùng tìm ra các giải pháp nhằm đưa ngành gạo Việt Nam lên vị trí mới.
Thêm nữa, chúng tôi chọn hai ngành hàng tiềm năng tăng trưởng rất mạnh về thị trường và khả năng cung của Việt Nam rất lớn là ngành trái cây và thủy sản. Ngành thủy sản đã có từ lâu nhưng trái cây là ngành mới nổi, do vậy cần đưa ra các giải pháp cụ thể để định vị những ngành hàng có lợi thế của Việt Nam trên thị trường thế giới.
PV: Thưa ông, thời gian vừa qua, có nhiều ngành hàng cần “giải cứu”. Vậy xin ông cho biết về định hướng thị trường của ngành nông nghiệp Việt Nam?
Ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn: Câu chuyện định hướng thị trường là việc làm thường xuyên và đã có những ngành hàng đã từng được cảnh báo nhưng câu chuyện để biến thành hành động và có kết quả cụ thể đều cần đến thời gian. Vấn đề ở đây là chúng ta cần thu hút được doanh nghiệp đầu tư vào chuỗi giá trị cụ thể thì chúng ta sẽ tránh được những việc “giải cứu” của các ngành hàng.
PV: Vậy với việc thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp, xin ông cho biết, đến thời điểm này, chúng ta đã có những chính sách gì để thu hút doanh nghiệp?
Ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn: Theo số liệu mới nhất thì doanh nghiệp đầu tư vào ngành nông nghiệp vẫn tiếp tục tăng. Cuối năm 2016 có khoảng 4.300 doanh nghiệp, so với cuối năm 2015 đã tăng khoảng 400 doanh nghiệp. Trong 4 tháng đầu năm 2017 có 588 doanh nghiệp mới tham gia đầu tư vào ngành nông nghiệp. Điều này chứng tỏ những chủ trương, chính sách đã bắt đầu đi vào thực tiễn. Doanh nghiệp đã bắt đầu thấy có những động lực, cơ hội, lợi ích khi tham gia vào nông nghiệp.
Vừa qua, chúng ta đã có một loạt chính sách như: Nghị định 210 tạo cơ hội cho doanh nghiệp tiếp cận vốn tín dụng; nguồn hỗ trợ của nhà nước đầu tư vào nông nghiệp. Với Nghị định 210, hiện nay, Chính phủ đang chỉ đạo để chỉnh sửa cho phù hợp với tình hình thực tế.
Hoặc gói tín dụng hỗ trợ cho doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao đang trong quá trình triển khai các thông tư, quy định hướng dẫn về công nghệ cao và quy định của phía Ngân hàng nhà nước hỗ trợ các doanh nghiệp công nghệ cao. Thời gian tới, Chính phủ cũng đã chỉ đạo chuẩn bị một chiến lược bài bản để thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp nông thôn, không chỉ doanh nghiệp đầu tư nước ngoài mà gồm cả doanh nghiệp trong nước, doanh nghiệp khởi nghiệp trong nội bộ ngành nông nghiệp để thổi bùng lên làn sóng đầu tư mới. Qua đó đưa các doanh nghiệp tham gia trở thành lực lượng doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp nông thôn theo chuỗi giá trị gắn với thị trường trong nước, thị trường thế giới.
PV: Xin cảm ơn ông!./.