Hiệu quả từ mô hình ươm giống dó trầm ở Phúc Trạch

Từ thử nghiệm nhỏ lẻ đến vườn ươm quy mô
Năm 2021, chị Nguyễn Thị Phương Thảo ở thôn Tân Trung, xã Phúc Trạch mạnh dạn đầu tư hệ thống nhà lưới và áp dụng quy trình kỹ thuật bài bản để ươm giống dó trầm. Ban đầu, chị chỉ thử nghiệm khoảng 5.000 cây, còn lúng túng về kỹ thuật nên tỷ lệ sống chưa cao. Tuy nhiên, ngay từ lứa giống đầu tiên, sản phẩm đã được thị trường đón nhận, mở ra hướng đi triển vọng.
Đến nay, trên diện tích gần 2.000 m², vườn ươm của chị Thảo được quy hoạch khoa học thành nhiều khu vực: khu gieo hạt lợp kín để bảo vệ cây non; khu chăm sóc cây con khung sắt kiên cố, phủ lưới đen che nắng mưa; còn các bầu lớn được đưa ra môi trường tự nhiên để cây thích nghi dần. Theo chị Thảo, nghề ươm giống dó trầm không đòi hỏi máy móc hiện đại nhưng yêu cầu sự tỉ mỉ trong từng khâu: chọn quả, xử lý hạt, ươm bầu, chăm sóc, phòng trừ nấm bệnh. Cây giống đạt chuẩn thường cao 30–40 cm, thân thẳng, rễ khỏe, khi đem trồng có tỷ lệ sống cao, phát triển tốt.
Cây giống đạt chuẩn, hiệu quả kinh tế rõ rệt
Nhờ kiên trì học hỏi và đúc rút kinh nghiệm, tỷ lệ sống của cây ngày càng cao, chất lượng giống ổn định. Mỗi năm, cơ sở của chị Thảo xuất bán 40–50 nghìn cây giống dó trầm, với giá từ vài chục đến hàng trăm nghìn đồng/cây, mang lại thu nhập ổn định 100–120 triệu đồng/năm.
Hiệu quả từ mô hình không chỉ giúp gia đình chị Thảo nâng cao đời sống, mà còn tạo điều kiện để nhiều hộ nông dân khác học hỏi, mở rộng sản xuất. Một số hộ đã bắt đầu ươm giống và xây dựng vườn ươm, góp phần hình thành vùng sản xuất cây giống mới mẻ, đáp ứng nhu cầu trồng dó trầm trong và ngoài tỉnh. Việc hình thành các cơ sở sản xuất cây giống dó trầm tại Phúc Trạch có ý nghĩa quan trọng trong việc đảm bảo nguồn giống chất lượng, sạch bệnh, chuẩn gen. Đây là yếu tố then chốt để mở rộng diện tích trồng, xây dựng vùng nguyên liệu trầm hương bền vững, tạo nguồn cung ổn định cho nghề chế tác truyền thống của địa phương.
Định hướng phát triển vùng nguyên liệu bền vững
Ông Phan Anh Thái, Phó phòng Kinh tế, UBND xã Phúc Trạch cho biết: “Mô hình ươm giống dó trầm là một cách làm sáng tạo, phù hợp với tiêu chí phát triển nông nghiệp bền vững. Vừa tận dụng đất đai, vừa tạo thêm việc làm tại chỗ, đồng thời bảo tồn và phát huy giá trị cây dược liệu, gỗ quý của địa phương”.
Theo định hướng, thời gian tới xã Phúc Trạch sẽ tiếp tục khảo sát, quy hoạch vùng sản xuất cây giống tập trung; đồng thời phối hợp với các đơn vị chuyên môn tổ chức tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật chọn lọc, ươm giống, chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh. Mục tiêu là từng bước hình thành chuỗi giá trị hoàn chỉnh từ sản xuất giống, trồng nguyên liệu đến chế tác trầm hương, nâng cao giá trị sản phẩm trên thị trường.
Thực tế đã khẳng định, mô hình ươm giống dó trầm ở Phúc Trạch đem lại hiệu quả kinh tế rõ rệt, giúp nhiều hộ gia đình nâng cao thu nhập, đồng thời góp phần tạo nền tảng cho sự phát triển lâu dài của ngành trầm hương. Đây cũng là hướng đi phù hợp trong xây dựng nền nông nghiệp hàng hóa bền vững, gắn lợi thế địa phương với nhu cầu thị trường.
Mô hình của chị Nguyễn Thị Phương Thảo là minh chứng cho tinh thần dám nghĩ dám làm của nông dân Phúc Trạch. Từ những bước khởi đầu còn nhiều khó khăn, đến nay, mô hình đã chứng minh được hiệu quả, mở ra triển vọng nhân rộng, góp phần xây dựng vùng nguyên liệu trầm hương chất lượng cao, khẳng định thương hiệu trầm hương Hà Tĩnh trên thị trường.